Industritë e prekura të parat

Karroca blerjesh me kuti që dalin nga një telefon i mençur – simbol i tregtisë digjitale dhe i pasaportave të produktit.

Kur, çfarë, si?

Pasaporta digjitale e produktit (DPP) futet me faza sipas kalendarit të akteve të deleguara të ESPR (Plani i punës 2025–2030, miratuar më 16 prill 2025). Pasaporta e parë digjitale e detyrueshme në BE është në fakt pasaporta e baterive — nga 18 shkurti 2027, sipas Rregullores së veçantë për bateritë (BE) 2023/1542. Ndër grupet e produkteve të ESPR, hekuri dhe çeliku vijnë të parët (akt i deleguar në 2026), pastaj alumini dhe tekstilet (2027) dhe mobiljet (2028). Prodhuesit, importuesit dhe tregtarët e çelikut dhe të tekstileve do ta ndiejnë të parët — përfshirë eksportuesit nga Shqipëria dhe Kosova që i shesin këto produkte në BE — dhe ata do ta vendosin standardin për kategoritë që pasojnë në tregun evropian.

Çfarë do të thotë të jesh i pari në radhë për pasaportën tuaj digjitale të produktit?

Nëse produkti juaj është në një nga këto grupe, pasaporta është një projekt me datë. Pas aktit të deleguar për çelikun ka një periudhë tranzitore prej 18 muajsh, pastaj prodhuesit e hekurit dhe çelikut duhet të mbajnë pasaporta me përbërjen, përmbajtjen e ricikluar, gjurmën e karbonit dhe rrugën e prodhimit. Alumini dhe tekstilet ndjekin të njëjtën skemë një vit më vonë.

DigitalProductPassport nga WIARA ka tashmë shabllone për çelikun e armimit, aluminin dhe tekstilet, kështu që këto fusha janë një formular për t'u plotësuar, jo një skemë për t'u projektuar. Hapni një pasaportë demo, kontrolloni nëse produkti juaj ka nevojë për pasaportë dhe shihni sa do të kushtonte; plani falas mbulon gjithsej tre pasaporta.

Të parët me DPP

Lista e industrive të prekura

Hekuri dhe çeliku

Akti i parë i deleguar i ESPR miratohet në 2026. Pas një periudhe tranzitore prej 18 muajsh, kompanitë duhet të mbajnë DPP me të dhëna për përbërjen, përmbajtjen e ricikluar, gjurmën e karbonit dhe rrugën e prodhimit (~2027–2028). E lidhur me Aktin për përshpejtimin industrial: nga 1 janari 2029 prokurimi publik për çelikun kërkon të paktën 25% çelik me karbon të ulët. Metalet bazë janë 22,2% e eksporteve të Kosovës në 2025 dhe 8,7% e eksporteve të produkteve të përpunuara të Shqipërisë.

Alumini

Akti i deleguar i ESPR – 2027. Si te çeliku: kërkesa për përmbajtjen e ricikluar, gjurmën e karbonit dhe origjinën e materialit. Akti i propozuar për përshpejtimin industrial do të kërkonte, nga 1 janari 2029, të paktën 25% alumin me karbon të ulët, të prodhuar në BE, në kontratat publike për ndërtesa, infrastrukturë dhe automjete. Sektori ka rëndësi për industrinë evropiane përmes zinxhirëve të furnizimit të automobilave dhe ndërtimit. Alumini është industri me konsum të lartë energjie, ndaj aftësia për të provuar origjinën dhe intensitetin e karbonit do të jetë avantazh konkurrues kyç në prokurimin publik të gjelbër.

Tekstilet dhe veshjet

Akti i deleguar për tekstilet pritet në 2027; vetë përputhshmëria me DPP nis ~2028–2029 (pas periudhës tranzitore prej 18 muajsh). Një masë e veçantë dhe më e hershme: nga 19 korriku 2026 ndërmarrjet e mëdha nuk mund të shkatërrojnë tekstile dhe këpucë të pashitura. Rishikimi i Rregullores për etiketimin e tekstileve (TLR) pritet si propozim në tremujorin e dytë të 2026 – një etiketë digjitale e detyrueshme edhe jashtë fushës së DPP-së sipas ESPR. Përgjegjësia e zgjeruar e prodhuesit (EPR) për tekstilet tani është gjithashtu e detyrueshme, sipas Direktivës së rishikuar për mbetjet (Direktiva (BE) 2025/1892, në fuqi që nga 16 tetori 2025): një tarifë për produkt e modifikuar sipas kritereve ekologjike për çdo prodhues dhe importues, me skemat që shtetet anëtare i ngrenë deri ~2028. Për Shqipërinë kjo prek drejtpërdrejt fasonin: veshjet (21,6%) dhe produktet e lëkurës (17,0%) janë grupet më të mëdha të eksporteve të produkteve të përpunuara në 2025.

Mobiljet

Akti i deleguar i ESPR – 2028; përputhshmëria me DPP nis ~2029–2030. Pasaportat do të përmbajnë të dhëna për origjinën e materialit, riparueshmërinë, riciklueshmërinë dhe gjurmën e karbonit. Sektor me vëllim të madh mbetjesh dhe riciklueshmëri të ulët – kritik për ekonominë qarkore. Për prodhuesit e mobiljeve në Kosovë, nga Ferizaj e Prishtina te Prizreni dhe Peja, kjo është një mundësi për t'i dalluar produktet në tregun evropian përmes qëndrueshmërisë së provuar, veçanërisht në segmentin B2B (hotele, mobilim zyrash, sektori publik).

Elektronika

Elektronika është në Planin e punës si prioritet i një faze të mëvonshme (deri në 2030). Të dhënat e pritura të DPP-së: efiçenca energjetike, riparueshmëria, gjurmueshmëria e komponentëve, informacioni për menaxhimin e mbetjeve në fund të jetës. Sektori është veçanërisht kompleks për shkak të zinxhirëve të gjatë të furnizimit – çipat, qarqet e printuara dhe elementet e rralla të tokës vijnë shpesh nga dhjetëra furnitorë në rajone të ndryshme. DPP-ja do t'u kërkojë prodhuesve transparencë mbi përbërjen dhe akses te pjesët e këmbimit për një periudhë minimale pas vendosjes në treg.

Bateritë (rregullore e veçantë)

Bateritë nuk janë nën ESPR, por nën Rregulloren për bateritë (BE) 2023/1542. Pasaporta e baterive është e detyrueshme nga 18 shkurti 2027 për të gjitha bateritë e automjeteve elektrike, bateritë industriale mbi 2 kWh dhe mjetet e lehta të transportit – shembulli i parë real i një pasaporte digjitale në funksion në BE. Pasaporta do të përmbajë të dhëna për përbërjen kimike, gjurmën e karbonit, pjesën e lëndëve të para të ricikluara (litium, kobalt, nikel), jetëgjatësinë e pritur dhe mundësitë e ripërdorimit. Kjo vendos standardin për të gjitha regjimet pasuese të DPP-së sipas ESPR – prodhuesit e baterive do të jenë të parët që e testojnë në praktikë regjistrin dhe infrastrukturën teknike.

Produktet dhe materialet e ndërtimit

Produktet e ndërtimit nuk janë në ESPR, por nën Rregulloren e veçantë për produktet e ndërtimit (CPR). Akti i deleguar për ofruesit e shërbimeve DPP pritet në tremujorin e dytë të 2027; standardet e para për grupe produktesh (çimento dhe beton) deri në fund të 2027. DPP-ja e detyrueshme pastaj futet familje pas familjeje produktesh, me një dritare 18-mujore. Kjo ka rëndësi për kompanitë e ndërtimit që shesin në BE – CBAM kërkon tashmë provë të gjurmës së karbonit për importet e çelikut, çimentos dhe aluminit, dhe DPP-ja shton gjurmueshmërinë në nivel produkti.

Tablet me diagrame digjitale dhe ndërfaqe përdoruesi, simbol i industrive teknologjike.

Bizneset dhe rregullat e reja të BE-së: koha për DPP

WIARA ka një zgjidhje të gatshme për ju!

Caktoni një konsultim falas

Gati në kohë: DigitalProductPassport nga WIARA

Nëse sektori juaj është në këtë listë, pasaporta është një projekt me datë, jo diçka për ta ndjekur nga larg.

DigitalProductPassport nga WIARA është një platformë cloud e ndërtuar nga WIARA, kompani softueri. Pasaportat publikohen nga shabllone të gatshme ESPR dhe CPR që përditësohen kur ndryshojnë rregullat, kështu që puna që mbetet para afatit është mbledhja e të dhënave të produktit, jo ndërtimi i softuerit.

Plani falas mbulon gjithsej 3 pasaporta. Çfarë bën platforma shpjegohet në faqen e produktit, ndërsa planet dhe kufijtë e tyre janë te çmimet.

DPP

Pyetje të shpeshta

Ndër grupet e produkteve të ESPR, hekuri dhe çeliku vijnë të parët, me një akt të deleguar në 2026, pastaj alumini dhe tekstilet në 2027 dhe mobiljet në 2028. Pasaporta e baterive vjen më herët, më 18 shkurt 2027, por sipas Rregullores së veçantë për bateritë (BE) 2023/1542, jo sipas ESPR. Këta sektorë kanë gjurmë të lartë mjedisore dhe nevojë të madhe për gjurmueshmëri.

Duhet të sigurojnë që çdo produkt të ketë një pasaportë të vlefshme, të aksesueshme për klientët, partnerët dhe rregullatorët. Ky është kusht për vendosjen e produkteve në tregun evropian — edhe për mallrat e prodhuara në Shqipëri dhe Kosovë.

Këta sektorë lidhen me emetime të larta, riciklim të vështirë dhe mbetje të konsiderueshme. DPP-ja synon të ulë ndikimin mjedisor dhe të nxitë prodhim më të qëndrueshëm.

Informacion për përbërjen, origjinën e materialit, efiçencën energjetike, gjurmën e karbonit, riparueshmërinë, riciklueshmërinë dhe kushtet për përdorim të sigurt.

Do të sjellë transparencë dhe gjurmueshmëri, duke lehtësuar bashkëpunimin, besimin dhe aksesin në tregje të reja në BE.

Përputhshmëri më e hershme, shmangie e sanksioneve, avantazh konkurrues, besim më i madh te klientët dhe mundësi financimi — në Shqipëri dhe Kosovë, p.sh., përmes thirrjeve të AIDA-s, KIESA/MINTI ose programit EBRD SME Go Green.

Po. Gomat, dyshekët dhe kimikatet vijnë më vonë në Planin e punës të ESPR, dhe elektronika nga fundi i dekadës. Produktet e ndërtimit e marrin pasaportën sipas Rregullores së veçantë për produktet e ndërtimit, familje pas familjeje, rreth vitit 2029 e tutje.

Dy burra në një punishte prodhimi që punojnë me një makineri industriale.
Integrim i sigurtMenaxhim fleksibël
Integrim i sigurtMenaxhim fleksibël
Caktoni një konsultim falas
Verifikuar së fundi më

DigitalProductPassport në vende të tjera: Bullgaria · Çekia · Greqia · Hungaria · Kroacia · Polonia · Rumania · Serbia · Sllovakia · Bashkimi Evropian